تحليل نقش شيعيان اماميه در تحولات فرهنگي جهان اسلام از قرن پنجم تا نيمه قرن هفتم ق
28 بازدید
مقطع: دکترا
نقش: داور
دانشگاه: دانشگاه اصفهان
نام استاد/نام دانشجو : محمد طاهر یعقوبی
چکیده : بررسي و تبيين وضعيت و نقش فرهنگي شيعيان اماميه در مقطع قرن پنجم تا نيمه قرن هفتم، بي ترديد از اهميت خاصي برخوردار است. ضرورت این تحقیق به اهمیت تبیین تاریخ فرهنگی شیعیان با توجه به وضعیت فرهنگی جهان اسلام باز می گردد. بدین معنا که تفکیک جایگاه فرهنگی شیعیان در جهان اسلام و بررسی سیر و روند تحولات فرهنگی در این مکتب مورد توجه بوده و لازم است تبیین شود که آیا شیعیان هم با سیر تحولات فرهنگی جهان اسلام همراه بودند و یا اینکه مسیر پیشرفت در قرن چهارم را ادامه داده و از منحنی نزول فرهنگ و تمدن اسلامی پیروی نکردند. در اين راستا، وضعیت شيعيان و نقش آفرینی آن ها در حوزه فرهنگي مورد بررسي و تحليل قرار خواهد گرفت. راهبردهای فکری- فرهنگی، رویکردها، متدولوژی و مهندسی علوم نزد شیعیان مورد بررسی و تحلیل خواهد بود. تبيين نقش شيعيان در حوزه علم و دانش و مراکز علمي و فرهنگي مورد توجه بوده و اين نقش فرهنگي، با توجه به پراکندگي جغرافيايي شيعيان، در مناطق جغرافيايي ايران، عراق و شام تمرکز دارد. اين پژوهش، مبتني بر روش توصيفي و تحليلي با استفاده از منابع اصلي بوده و براي تحليل بيشتر از تحقيقات نوين نيز سود برده خواهد شد. بررسي جايگاه شيعيان در تأسيس مراکز علمي و فرهنگي همانند مدارس، کتابخانه ها و دارالعلم ها و کارکرد و تأثير اين مراکز در حوزه فرهنگ اسلامي، بررسي و تحليل عملکرد شيعيان در توسعه و نوآوري علوم اسلامي با محوريت فقه، تفسير، تاريخ نگاري و ادبيات؛ نقش شيعيان در مهندسی و تحول علوم عقلي همانند فلسفه، کلام، و علوم رياضي؛ راهبردهای فکری- فرهنگی با تاکید بر رویکرد عقل گرایانه و اعتدالی و اندیشه سیاسی، محورهاي اصلي پژوهش را تشکيل مي دهد. واژگان کليدي: شيعه اماميه، تحول، فرهنگ، جهان اسلام، علوم نقلی، علوم عقلی